Thanh lương giang

Tác giả: Chu Văn An 朱文安

清涼江

山腰一抹夕陽橫

兩兩漁舟畔岸行

獨立清涼江上望

寒風颯颯嫩潮生

Sơn yêu nhất mạt tịch dương hoành

Lưỡng lưỡng ngư chu bạn ngạn hành

Độc lập thanh lương giang thượng vọng

Hàn phong táp táp nộn triều sinh

Dịch nghĩa: 

Sông Thanh Lương 

Một vệt bóng chiều vắt ngang sườn núi,

Dọc theo bờ sông, thuyền câu đi từng đôi một;

Đứng một mình trên sông Thanh Lương ngắm cảnh,

Gió lạnh vi vút, nước triều dâng lên.

Dịch thơ: 

I

Sườn non một vệt nắng vắt ngang,

Xuôi mái thuyền câu thẳng thẳng hàng;

Thanh Lương sông vắng người thơ thẩn,

Sóng nổi hun hun trận gió hàn. 

                                            Trần Lê Sáng 

II 

Sườn non in vệt nắng chiều, 

Gần bờ, từng cặp thuyền câu xuôi dòng; 

Một mình, sông vắng Thanh Lương, 

Vèo vèo gió lạnh, triều dâng từ từ. 

                                              Đỗ Quang Liên  

Chú thích: 

Câu 4 “Nộn triều sinh”, trong sách Trích diễm thi tập ghi là “vãn triều sinh” nghĩa là Thủy triều buổi chiều dâng lên.

Cung hoạ ngự chế động chương

Tác giả: Chu Văn An 朱文安

恭和御制洞章

庭舞胎禽雲掩關

露華嚥罷覺清寬

碧桃華下渾無事

時倩東風掃石壇

Đình vũ thai cầm vân yểm quan

Lộ hoa yến bãi giác thanh khoan

Bích đào hoa hạ hồn vô sự

Thời thiến đông phong tảo thạch đàn

Dịch nghĩa: 

Kính họa thơ vua 

Hạc múa ở sân, mây che ngoài cửa,

Nuốt hoa sương rồi cảm thấy khoan khoái nhẹ nhàng;

Dưới hoa bích đào, lòng thanh thản,

Thỉnh thoảng mượn ngọn gió đông quét trên đàn đá.

Dịch thơ: 

I 

Hạc múa ngoài sân, mây cửa lồng,

Sương hoa uống cạn, thảnh thơi lòng;

Dưới hoa đào dạo, hồn thanh thản,

Quét thạch đàn, ta mượn gió đông. 

Trần Lê Sáng 

II 

Cửa mây, hạc múa ngoài sân, 

Hoa sương uống cạn, tâm thần thảnh thơi; 

Dưới đào, thanh thản dạo chơi, 

Gió Đông tạm mượn, quét nơi thạch đàn. 

                                                     Đỗ Quang Liên 

Chú thích: 

- Câu 4 “thời thiến”, sách Toàn Việt thi lục chép là “thời trị” có nghĩa là Gặp lúc. 

- Động chương: chưa rõ nghĩa, cần tra cứu thêm.

Linh sơn tạp hứng

Tác giả: Chu Văn An 朱文安

靈山雜興

萬疊青山簇畫屏

斜陽淡抹半溪明

翠蘿徑裏無人到

山鵲啼煙時一聲

Vạn điệp thanh sơn thốc họa bình

Tà dương đạm mạt bán khê minh

Thuý la kính lý vô nhân đáo

Sơn thước đề yên thời nhất thanh

Dịch nghĩa: 

Tạp hứng ở Linh sơn 

Muốn lớp núi xanh tụ lại như bức bình phong vẽ, 

Bóng chiều nhạt dọi tới sáng nửa lòng khe; 

Trong lối cỏ biếc, không người đến, 

Thỉnh thoảng một tiếng chim thước kêu trong khói mù.

Dịch thơ: 

I

Núi xanh muôn lớp họa bình che, 

Ác xế soi lên rạng nửa khe; 

Bụi rậm đường sâu người vắng vẻ, 

Trong mây chim thước gọi le the. 

                   Bản dịch Hoàng Việt thi văn tuyển 

II 

Họa bình, muôn lớp núi xanh, 

Nửa dòng khe sáng chênh chênh ánh tà; 

Lối mòn, không kẻ lại qua, 

Khói vương, thảng thốt một và tiếng chim. 

                                                         Đỗ Quang Liên 

Chú thích: 

- Câu 2 “”đạm mạt” có sách ghi là “quải đảo” nghĩa là treo ngược. 

- Chu Văn An (?-1370) hiệu là Tiều Ẩn, tên chữ là Linh Triệt, tên thụy là Văn Trinh, người làng Văn Thôn, xã Quang Liệt, huyện Thanh Ðàm, nay là huyện Thanh Trì, Hà Nội. Sau khi đậu Thái học sinh, ông ở nhà dạy học. Đời vua Trần Minh Tông ông mới nhận chức Quốc Tử Giám Tư nghiệp, dạy cho thái tử. Ðời vua Trần Dụ Tông (1341-1369), Chu Văn An dâng sớ xin chém bảy nịnh thần, vua không nghe. Ông từ chức, ở ẩn tại núi Phượng Hoàng, làng Kiệt Ðặc, huyện Chí Linh. 

Tác phẩm: Tiều ẩn thi tập, Tiều ẩn quốc ngữ thi tập, Tứ thư thuyết ước. Nhưng chỉ còn 12 bài thơ chép trong Toàn Việt thi lục.