Truy tán Sùng Phạm thiền sư

Tác giả Lý Càn Đức 李乾德

追贊崇范禪師

崇范居南國

心空及第歸

耳長迴瑞質

法法盡離微

Sùng Phạm cư Nam quốc

Tâm không cập đệ quy

Nhĩ trường hồi thuỵ chất

Pháp pháp tận ly vi.

Dịch nghĩa: 

Truy tán thiền sư Sùng Phạm 

Sùng Phạm sinh ở nước Nam,

Tâm hư không, thi đỗ trở về.

Tai dài đưa về chất báu lạ, 

Người đã thông hiểu rằng thế giới hiện tượng đều là "ly vi".

Dịch thơ: 

I 

Sùng Phạm quê Nam quốc, 

Tâm không đắc đạo về; 

Tai dài, điềm báu lạ, 

Pháp pháp thảy “ly vi”. 

             Nguyễn Đức Vân – Đào Phương Bình 

II 

Sùng Phạm sinh ở nước Nam, 

Tâm không, đắc đạo về làm thiền sư; 

Tai dài, điềm báu lạ kỳ, 

Niết Bàn, Bát Nhã “ly vi” tuyệt vời. 

                                                        Đỗ Quang Liên

Chú thích: 

Sùng Phạm họ Mân (?-1087) học đạo 9 năm ở Thiên Trúc, về nước được vua nhà Tiền Lê và nhà Lý rất tôn trọng. 

Ly: chỉ cái thể tĩnh tại, trường tồn của bản thể vũ trụ, cũng gọi là Niết Bàn. 

Vi: chỉ cái dụng, tức thế giới hiện tượng sinh động, cũng gọi là Bát Nhã.

Tán Giác Hải thiền sư, Thông Huyền đạo nhân

Tác giả: Lý Càn Đức 李乾德

贊覺海禪師通玄道人

覺海心如海

通玄道更玄

神通能變化

一佛一神仙

Giác Hải tâm như hải

Thông Huyền đạo cánh huyền

Thần thông năng biến hoá

Nhất Phật nhất Thần tiên.

Dịch nghĩa: 

Khen Thiền sư Giác Hải và Đạo nhân Thông Huyền 

Giác Hải lòng như biển,

Thông Huyền đạo lại càng huyền diệu;

Thần thông và biến hoá,

Một người là Phật, một người là thần tiên.

Dịch thơ: 

I 

Giác Hải lòng như biển, 

Thông Huyền đạo rất huyền, 

Thần thông kiêm biến hóa, 

Một Phật, một Thần tiên. 

                        Phạm Trọng Điềm 

II 

Giác Hải lòng tựa biển sâu, 

Thông Huyền lẽ đạo biết bao diệu huyền; 

Thần thông biến hóa vô biên, 

Người là Phật, người là Tiên khác nào. 

                                                        Đỗ Quang Liên

30. Truy tán Vạn Hạnh Thiền Sư

Tác giả: Lý Càn Đức (Nhân Tông 1066-1128) 李乾德仁宗
追贊萬行禪師
萬行融三際
真符古讖詩
鄉關名古法
柱錫鎮王畿

Vạn Hạnh dung tam tế 

Chân phù cổ sấm thi 

Hương quan danh Cổ Pháp 

Trụ tích trấn vương kỳ.

Dịch nghĩa: 

Truy tán Thiền sư Vạn Hạnh 

Vạn Hạnh học rộng,  thông suốt được ba cõi, 

Lời nói của sư quả phù hợp với những câu thơ sấm cũ;

Quê hương là làng Cổ Pháp, 

Chống gậy tầm xích trấn vững kinh kỳ.

Dịch thơ: 

I 

Vạn Hạn thông ba cõi, 

Lời ông nghiệm sấm thi; 

Quê hương làng Cổ Pháp, 

Chống gậy trấn Kinh Kỳ. 

                 Nguyễn Đức Vân - Đào Phương Bình 

II 

Học rộng ba cõi đều thông, 

Lời Sư quả hợp những dòng sấm xưa; 

Chính gốc Cổ Pháp quê mùa, 

Gậy tích chống vững Kinh Kỳ dài lâu. 

                                                  Đỗ Quang Liên

Chú thích: 

Càn Đức là con trưởng của vua Lý Thánh Tông và phu nhân Ỷ Lan, ông lên ngôi năm 7 tuổi, làm vua được 56 năm, mấy lần đánh Nam, dẹp Bắc, đập tan âm mưu xâm lược của nhà Tống. Ông lập khoa thi Tam Trường, lập Quốc Tử Giám, đặt nền móng cho sự phát triển Nho giáo ở Việt Nam. Lê Quý Đôn ca tụng là vị anh quân đời Lý. 

Tam tế là ba cõi: Trời, Đất, Người. 

Hai câu thơ trên khen lời tiên đoán của Vạn Hạnh về việc nhà Lý ra đời, cũng ứng nghiệm như bài thơ sấm thời đó! (khi vua Lý Công Uẩn còn nhỏ, học ở chùa Lục Tổ, sư Vạn Hạnh đã nói đứa bé này không phải người thường, lớn lên có thể giải quyết được mọi việc khó khăn,…)